نوکر امیرالمومنینم

سلام بر امیر المومنین علی ابن ابی طالب

علی ای همای رحمت تو چه آيتی خدا را
 که به ما سوا فکندی همه سايه هما را
 
 دل اگر خدا شناسی همه در رخ علی بين
 به علی شناختم من به خدا قسم خدا را
 
 مگر ای سحاب رحمت تو بباری ارنه دوزخ
 بشرار قهر سوزد همه جان ما سوا را
 
 برو ای گدای مسکين در خانه علی زن
 که نگين پا دشاهی دهد از کرم گدا را
 
 به جز از علی که گويد به پسر که قاتل من
 چو اسير توست اکنون به اسير کن مدارا ؟
 
 به جز از علی که گويد به پسر که قاتل من
 چو اسير توست اکنون به اسير کن مدارا ؟
 
 چو به دوست عهد بندد ز ميان پاک بازان
 چو علی که ميتواند که به سر برد وفا را ؟
 
 نه خدا توانمش خواند نه بشر توانمش گفت
 متحيرم چه نامم شه ملک لا فتی را !
 
 به دو چشم خون فشانم هله ای نسيم رحمت
 که ز کوی او غباری به من آر توتيا را
 
 به اميد آن که شايد برسد به خاک پايت
 چه پيامها سپردم همه سو ز دل صبا را
 
 چو تويی قضای گردان به دعای مستمندان
 که ز جان ما بگردان ره آفت قضا را
 
 چه زنم چو نای هر دم ز نوای شوق او دم ؟
 که لسان غيب خوشتر بنوازد اين نوا را
 
 همه شب در اين اميدم که نسيم صحبگاهی
 به پيام آشنايی بنوازد آشنا را
 
 ز نوای مرغ يا حق بشنو که در دل شب
 غم دل به دوست گفتن چه خوش است شهريارا
 

شاعر : شهريار ( سيد محمد حسين بهجت تبريزي  )

   

تب‌ دره‌ (كوكسيديومايكوز)

توضيح‌ كلي
تب‌ دره‌ عبارت‌ است‌ از يك‌ عفونت‌ ريوي‌ توسط‌ قارچي‌ كه‌ هاگ‌هاي‌ آن‌ در خاك‌ يافت‌ مي‌شوند. تب‌ دره‌ از فرد به‌ فرد سرايت‌ نمي‌كند. تمام‌ گروه‌هاي‌ سني‌ را مبتلا مي‌كند.
علايم‌ شايع
عفونت‌ معمولاً چنان‌ خفيف‌ است‌ كه‌ علامتي‌ ايجاد نمي‌كند. در موارد كمي‌ علايم‌ ممكن‌ است‌ كاملاً شديد باشند. اين‌ علايم‌ عبارتند از:
سرفه‌
گلودرد
تب‌ و لرز
درد قفسه‌ سينه‌
سردرد
درد عضلات‌ و مفاصل‌
تنگي‌ نفس‌
بثور پوستي‌
احساس‌ ناخوشي‌ كلي‌
افسردگي‌
تعريق‌ شبانه‌
كاهش‌ وزن‌
سفتي‌ گردن‌ (گاهي‌)
علل
عفونت‌ توسط‌ قارچ‌ كوكسيديودس‌ ايميتيس‌ كه‌ در خاك‌ به‌ويژه‌ خاك‌ نقب‌هاي‌ جوندگان‌ رشد مي‌كند. افراد مستعد با تنفس‌ غبار حاصل‌ از چنين‌ خاكي‌ دچار عفونت‌ مي‌شوند و قارچ‌ها در ريه‌ها مستقر مي‌گردند. دوره‌ كمون‌ 4-1 هفته‌ پس‌ از مواجهه‌ است‌.
عوامل‌ افزايش‌دهنده‌ خطر
مواجهه‌ شغلي‌ يا محيطي‌ با غبار مثلاً در مكان‌هاي‌ ساخت‌وساز
بيماري‌ كه‌ مقاومت‌ را كاهش‌ داده‌ باشد به‌ويژه‌ اورمي‌، ديابت‌ شيرين‌، بيماري‌ ريوي‌ مزمن‌، سل‌، ايدز، بيماري‌ هوچكين‌، لوسمي‌ يا سوختگي‌هاي‌ شديد
استفاده‌ از داروهاي‌ سركوبگر ايمني‌. داروهاي‌ كورتيزوني‌ يا آنتي‌متابوليت‌ها
پيشگيري
در حال‌ حاضر قابل‌ پيشگيري‌ نيست‌.
عواقب‌ مورد انتظار
بهبود خود به‌ خودي‌ ظرف‌ 6-3 هفته‌. بيشتر افراد 6-3 هفته‌ پس‌ از محو علايم‌ عفونت‌، ناخوش‌ باقي‌ مي‌مانند. داروهاي‌ ضد قارچ‌ براي‌ افراد دچار عفونت‌ شديد و گسترده‌ نگه‌ داشته‌ مي‌شود كه‌ در اين‌ موارد نجات‌دهنده‌ زندگي‌ هستند.
عوارض‌ احتمالي
گسترش‌ عفونت‌ در سراسر بدن‌ و بيماري‌ شديد به‌ويژه‌ در مغز يا غشاهاي‌ پوشاننده‌ مغز
عوامل‌ ژنتيك‌. بيماران‌ سياه‌پوست‌ به‌ احتمال‌ بيشتري‌ دچار عوارض‌ شديد حاصل‌ از تب‌ دره‌ مي‌شوند.
درمان

اصول‌ كلي
آزمون‌هاي‌ تشخيصي‌ مي‌توانند شامل‌ آزمون‌ پوستي‌، بررسي‌هاي‌ آزمايشگاهي‌ خون‌، كشت‌ خلط‌ و راديوگرافي‌ قفسه‌ سينه‌ باشند. در صورت‌ شك‌ تشخيصي‌، آزمون‌هاي‌ اضافي‌ مي‌توانند شامل‌ برونكوسكوپي‌ و بيوپسي‌ از پوست‌، ريه‌، كبد يا استخوان‌ باشند.
درمان‌ معمولاً شامل‌ مراقبت‌ حمايتي‌ در منزل‌ است‌. بستري‌ شدن‌ در بيمارستان‌ تنها براي‌ موارد شديد لازم‌ است‌.
از مرطوب‌كننده‌ اولتراسونيك‌ بدون‌ داروي‌ اضافي‌ استفاده‌ كنيد تا رطوبت‌ را افزايش‌ داده‌، به‌ تسكين‌ سرفه‌ و گلودرد كمك‌ كند. هر روز مرطوب‌كننده‌ را تميز كنيد.
هر روز وزن‌ خود را در نموداري‌ ثبت‌ كنيد.
داروها
معمولاً براي‌ درمان‌ دارو لازم‌ نيست‌. البته‌ در صورت‌ نياز مي‌توانيد براي‌ درد از داروهاي‌ ضد التهاب‌ غيراستروئيدي‌ و براي‌ سرفه‌ از ضد سرفه‌ها استفاده‌ كنيد.
براي‌ عفونت‌ منتشر (گسترش‌ به‌ خارج‌ از ريه‌) و بيماران‌ خاص‌ (نوزادان‌، بيماران‌ مبتلا به‌ پنوموني‌ يا نقص‌ ايمني‌ مادرزادي‌ يا اكتسابي‌ توأم‌، ديابت‌ يا بارداري‌) بايد كتوكونازول‌، فلوكونازول‌ يا آمفوتريسين‌ـب‌ تجويز گردد.
فعاليت
تا حد توان‌ خود فعاليت‌ كنيد. بيشتر استراحت‌ كني

DENGUE HAEMORRHAGIC FEVER تب دانگ

DENGUE HAEMORRHAGIC FEVER

تب دانگ كه اصطلاحاٌ به تب استخوان شكن نيز معروف است در كشورهاي گرمسير و نيمه‌گرمسير ديده شده است و از سال 1969 در منطقة كارائيب شامل كشورها Perto Rico و آمريكا، و در جزاير Virgin اپيدمي هايي گزارش شده است و مواردي به عنوان موارد وارداتي از كشور هائيتي به آمريكا گزارش شده است.

آربوويروس مسبّب اين بيماري، از جنس flavivirus با چهار سروگروپ مشخص مي باشد كه توسط پشه هاي آيدس به انسان منتقل مي شود.

تب هموراژيك دانگ
اين بيماري معمولاٌ در كودكان زير 10 سال كه در منطقة آندميك تب دانگ زندگي مي كنند ديده مي شود. بيشترين مناطق آندميك آن عبارتند از آسياي جنوب شرقي، چين و كوبا كه معمولاٌ علائم حاد در طي چند روز با علائم شكم‌درد، خونريزي و نارسايي گردش، بروز مي نمايد. اين بيماري همچنين تب فيليپيني، Thai، و تب هموراژيك آسياي جنوب شرقي خوانده مي شود

تب دانگ و تب هموراژيك دانگ و سندروم شوك دانگ توسط چهار سروتايپ از ويروس دانگ ايجاد مي شود و اين ويروس ها جزو مهمترين آربوويروس ها محسوب مي شوند كه در انسان ايجاد عفونت مي نمايند و مي توانند از نظر مرگ و مير و حداقل از نظر ايجاد عفونت، حائز اهميت فوق‌العاده باشند. شايان ذكر است كه اين بيماري ها به عنوان بيماري هاي بازپديد در آمريكاي لاتين در طي 20 سال گذشته مطرح شده اند و اين امر تنها به منطقة آمريكاي لاتين خلاصه نمي گردد بلكه مناطقي از كارائيب را نيز در برمي گيرد.

ب دانگ بيمارى ويروسى است كه به دو فرم ساده و خونريزى دهنده تظاهر مى كند كه ناقل آن پشه خاكى است كه در جنوب شرق آسيا به شدت رايج است. در گذشته اين بيمارى در مناطق روستايى ديده مى شد گفت: به دليل مهاجرت هاى بى رويه مردم به شهرها تب دانگ به بيمارى شهرى مبدل شده و در شهرهاى بزرگ با شرايط بهداشتى نامناسب تظاهر مى كند. هم اكنون در مناطق وسيعى همچون اندونزى، سريلانكا و هندوستان بروز كرده است به نحوى كه سال گذشته مواردى از آن در پاكستان گزارش شده است
موارد تب دانگ در ۵ سال اخير در منطقه جنوب شرق آسيا گسترش چشمگيرى يافته است ولي تا كنون موردى از اين بيمارى در كشورايران گزارش نشده ولى با افزايش موارد بيمارى و تغيير منطقه جغرافيايى احتمال سرايت آن به ايران وجود دارد.
تب، سردرد، درد عضلانى و بعضا بثورات جلدى از علايم تب دانگ است.
در فرم خونريزى دهنده آن بيمار از ناحيه دهان، بينى و دستگاه گوارش دچار خونريزى مى شود كه اگر فرد در جريان بيمارى دچار مرگ نشود ظرف ۲ هفته بيمارى بهبود مى يابد.
دارويى براى بيمارى تب دانگ استفاده نمى شود و كليه درمانها تجربى است به عنوان مثال، در صورت بروز خونريزى، خون تجويز مى شود.
در فصل شيوع اين بيمارى (گرما) ، رعايت نكاتى از قبيل عدم مسافرت به اين مناطق، الزامى است.
لذا به افرادى كه قصد مسافرت به اين مناطق را دارند توصيه مي شود كه بهداشت فردى را رعايت و از آب آشاميدنى سالم استفاده كنند و قبل از سفر به پزشك مراجعه نمايند و تحت معاينه قرار گيرند.
بر اساس برآورد سازمان جهاني بهداشت سالانه 50 ميليون نفر مبتلا به اين بيماري مي‌شوند. تنها راه مؤثر مبارزه با اين بيماري مقابله با پشه ناقل آن است. لذا بهسازي محيط زيست از طريق جمع‌آوري زباله‌ها و مكانهايي كه ممكنست آب باران و آبهاي سطحي در آنها ذخيره شود از اقدامات ضروريست. به طور مثال لاستيكهاي فرسوده اتومبيل كه آب باران در آنها جمع مي‌شود محل مناسبي براي رشد و تكثير پشه است. بنا به اين گزارش جديدترين اخبار حاكي از بروز 32 مورد اين بيماري در عربستان سعودي است. همچنين موارد اين بيماري بعد از زمين لرزه تسونامي در شرق آسيا رو به افزايش است. لذا با توجه امكان ابتلاي هموطنان در اثر مسافرت به كشورهاي آلوده به اين بيماري استفاده از اسپري‌ها و تركيبات دوركننده حشرات در مدت اقامت در كشورهاي فوق مي‌تواند در حفظ سلامت آنان مؤثر باشد

هيستوپلاسموز



توضيح‌ كلي
هيستوپلاسموز عبارت‌ است‌ از يك‌ نوع‌ عفونت‌ قارچي‌. اكثر موارد خفيف‌ هستند و اصلاً تشخيص‌ داده‌ نمي‌شوند. اين‌ عفونت‌ قارچي‌ مي‌تواند ريه‌ها، دستگاه‌ عصبي‌ مركزي‌ و دستگاه‌ گوارش‌ را درگير كند.
علايم‌ شايع
غالباً علامتي‌ وجود ندارد.
سرفه‌ مداوم‌ و ساير علايم‌ شبيه‌ سرماخوردگي‌
بي‌اشتهايي‌، اسهال‌ و كاهش‌ وزن‌
تب‌ و سردرد
تحريك‌پذير
رنگ‌پريدگي‌
تورم‌ شكم‌
ندرتاً مشكل‌ در تنفس
علل
عفونت‌ با قارچ‌ هيستوپلاسما كپسولاتوم‌. عفونت‌ از طريق‌ استنشاق‌ گرد و غباري‌ كه‌ حاوي‌ هاگ‌ اين‌ قارچ‌ است‌ انتقال‌ مي‌يابد. اين‌ قارچ‌ در خاك‌ آلوده‌ به‌ مدفوع‌ پرندگان‌ و خفاش‌هايي‌ كه‌ حامل‌ اين‌ قارچ‌ هستند وجود دارد. خاك‌ آلوده‌ به‌ اين‌ قارچ‌ عمدتاً در آشيانه‌ و محل‌ نگهداري‌ كبوترها، مزرعه‌، مرغداري‌، و خاك‌ مرطوب‌ زير پل‌ها، در امتداد نهرها و در غارها وجود دارد.
عوامل‌ افزايش‌دهنده‌ خطر
بيماري‌ شديد اخير، خصوصاً اورمي‌ (تجمع‌ بيش‌ از حد مواد زايد در خون‌ به‌ علت‌ نارسايي‌ كليه‌)، ديابت‌ شيرين‌، بيماري‌ مزمن‌ ريه‌، سرطان‌، يا سوختگي‌هاي‌ شديد
استفاده‌ از داروهاي‌ سركوب‌كننده‌ ايمني‌، داروهاي‌ ضد سرطان‌، يا داروهاي‌ كورتيزوني‌
وجود يك‌ بيماري‌ كه‌ باعث‌ سركوب‌ دستگاه‌ ايمني‌ بدن‌ شده‌ باشد، مثل‌ ايدز
تميز كردن‌ قفس‌ پرندگان‌، اكتشاف‌ غارها
پيشگيري
از تماس‌ با خاك‌هايي‌ كه‌ احتمال‌ آلودگي‌ آنها زياد است‌ خودداري‌ كنيد.
عواقب‌ مورد انتظار
موارد خفيف‌ معمولاً خود به‌ خود خوب‌ مي‌شوند. اكثر بيماران‌ تنها براي‌ چندين‌ هفته‌ مقداري‌ احساس‌ خستگي‌ مي‌كنند.
موارد شديدتر را مي‌توان‌ با داروهاي‌ ضد قارچ‌ درمان‌ كرد.
عوارض‌ احتمالي
گسترش‌ عفونت‌ به‌ قلب‌، طحال‌، غدد فوق‌ كليوي‌ و پرده‌هاي‌ پوشانده‌ مغز. اين‌ نوع‌ عفونت‌ نادر است‌، اما در صورت‌ بروز ممكن‌ است‌ مرگبار باشد.
هيستوپلاسموز غالباً در بيماران‌ ايدزي‌ عود مي‌كند.
درمان

اصول‌ كلي
بررسي‌هاي‌ تشخيصي‌ ممكن‌ است‌ شامل‌ كشت‌ خلط‌، آزمايش‌ خون‌، آزمون‌هاي‌ پوستي‌ و عكسبرداري‌ از قفسه‌ سينه‌ باشد.
درمان‌ معمولاً به‌ كمك‌ داروها و مراقبت‌هاي‌ حمايتي‌ انجام‌ مي‌پذيرد.
جداسازي‌ بيمار ضروري‌ نيست‌. اين‌ بيماري‌ از فردي‌ به‌ فرد ديگر سرايت‌ نمي‌كند.
از يك‌ دستگاه‌ بخور خنك‌ استفاده‌ كنيد و درون‌ آن‌ آب‌ مقطر بريزيد تا رطوبت‌ هوا را زياد بكند. هيچ‌ دارويي‌ در دستگاه‌ نريزيد. افزايش‌ رطوبت‌ هوا به‌ رقيق‌ و نازك‌ شدن‌ ترشحات‌ ريوي‌ كمك‌ مي‌كند و بنابراين‌ ترشحات‌ را بهتر مي‌توان‌ با سرفه‌ تخليه‌ كرد. دستگاه‌ را به‌طور روزانه‌ تميز كنيد.
سيگار نكشيد.
روي‌ قفسه‌ سينه‌ كمپرس‌ گرم‌ يا صفحه‌ گرم‌كننده‌ بگذاريد تا درد تخفيف‌ يابد.
وزن‌ خود را به‌طور روزانه‌ ثبت‌ كنيد.
داروها
در موارد خفيف‌ معمولاً دارويي‌ مورد نياز نيست‌.
در موارد شديدتر، داروهاي‌ ضد قارچ‌ تجويز خواهند شد. بعضي‌ از اين‌ داروها بايد از راه‌ رگ‌ داده‌ شوند.
در بيماران‌ ايدزي‌ دچار هيستوپلاسموز، درمان‌ مزمن‌ با داروهاي‌ ضد قارچ‌ ضروري‌ خواهد بود.
براي‌ درد مي‌توان‌ از داروهايي‌ چون‌ استامينوفن‌ يا آسپيرين‌ استفاده‌ كرد.
فعاليت
تا 48 ساعت‌ پس‌ از رفع‌ تب‌، درد و تنگي‌ نفس‌ در رختخواب‌ استراحت‌ كنيد. سپس‌ فعاليت‌هاي‌ خود را تدريجاً آغاز كنيد. بسياري‌ از بيماران‌ پس‌ از بهبودي‌ خسته‌ و ضعيف‌ هستند. بنابراين‌ انتظار سريع‌ راه‌ افتادن‌ را نداشته‌ باشيد.
از كارهايي‌ كه‌ مواجهه‌ شما را با اين‌ قارچ‌ زياد مي‌كند خودداري‌ كنيد.

تب طوطي يا پسيتاكوزيس

حيوانات خانگي، مورد علاقه بسياري از افراد در سراسر دنيا هستند. فلسفه علاقه به حيوانات خانگي جاي خود، ولي به هر حال صاحبان اين حيوانات بايد توجه دقيقي به مسئله مهم بيماري هاي مشترك بين انسان و دام داشته باشند. اغلب كساني كه حيوانات دست آموز دارند، تنها سگ يا گربه را منشا انتقال برخي بيماري ها مي دانند، اما حيواناتي نظير پرندگان، بخصوص طوطي ها مي توانند عامل انتقال بيماري هاي خطرناك به انسان باشند.
بيماري خطرناكي كه از طوطي ها و ساير پرندگان به انسان منتقل مي شود پسيتاكوزيس يا (تب طوطي) نام دارد. اگر اين بيماري از طريق پرندگان خارج از خانواده طوطي منتقل شود به آن ارينتوزيس مي گويند. عامل ايجاد اين بيماري ميكروارگانيسمي به نام كلاميديا است.
پرندگان از راه هاي مختلفي آلوده مي شوند و به دنبال آن وزن خود را از دست داده، دچار اسهال و بي اشتهايي مي شوند، سپس ترشحاتي از چشم و بيني آنها جاري مي شود. اين عفونت اگر درمان نشود، معمولا براي اين پرندگان مرگبار خواهد بود. افرادي كه با اين پرندگان آلوده تماس نزديك دارند نظير كاركنان مغازه هاي پرنده فروشي يا صاحبان پرندگان ممكن است دچار عفونت شوند.
پرندگان آلوده، حتي اگر ظاهرا بيمار نباشند مي توانند عامل بيماري را از راه مدفوع و ترشحات بيني و چشم انتقال دهند. انتقال بيماري از انسان به انسان تاكنون گزارش نشده است. انسان با استنشاق ذرات ريز و خشك شده مدفوع يا ترشحات پرنده آلوده مي شود. محيط قفس پرندگان خانگي ممكن است براي هفته ها محل آلودگي باشد. در انسان زمان نهفتگي بين 6 تا 16روز است و بعد از آن علائم بيماري بروز مي كند. شروع اين بيماري ناگهاني بوده و همراه با علائم برونشيت (التهاب ريه) و پنوموني (ذات الريه) است. قبل از بروز علائم تنفسي ممكن است بيمار دچار تب شديدي شده و ضعف كند.
اين بيماران دچار هذيان گويي مي شوند. جدا از تب، بيمار دچار سردرد، لرز و ضايعات پوستي مي شود.
براي تشخيص بيماري در انسان نياز به انجام برخي آزمايش هاي اختصاصي خوني است و چون علائم بيماري بسيار شبيه عفونت هاي عادي تنفسي است با يافتن عامل بيماري زا، درمان با آنتي بيوتيك آغاز مي شود.
تتراسيكلين براي بهبود عفونت در پرندگان و انسان موثر است. اين درمان معمولا 30 الي 45 روز طول مي كشد، اما اگر بيماري درمان نشود عوارض بسيار خطرناكي به دنبال خواهد داشت. در عين حال عفونت قبلي باعث ايمني انسان نخواهد شد. اگر بيماري درمان نشود 30 تا 40 درصد خطر مرگ ومير خواهد داشت.
نوع مشابه اين بيماري ارينتوزيس نام دارد كه توسط پرندگاني نظير پرندگان دريايي، مرغ و خروس يا كبوتر به انسان منتقل مي شود. اين عفونت در انسان باعث مشكلات تنفسي نظير پسيتاكوزيس مي شود. اين بيماري شديد است، اما بهبودي آن معمولا كامل خواهد بود. البته عوارض خطرناكي مثل انسفاليت (عفونت مغز و نخاع) و فلج نيز در انسان گزارش شده. ميزان مرگ و مير در اين بيماري حدود 2 درصد است. براي پيشگيري از اين بيماري مي توان به پرندگان مورد نظر، بخصوص مرغ ها در مرغداري ها يا پرندگان پرنده فروشي آنتي بيوتيك داد. اين راه تا حدودي باعث كنترل و كاهش انتقال بيماري مي شود. محموله هاي پرندگان خانگي بايد قرنطيه شده و براي يافتن عامل بيماري مورد معاينه قرار گيرند. در چنين مواردي بهتر است پرندگان آلوده معدوم شوند. تميز كردن مداوم قفس پرندگان خانگي بايد با احتياط، اما در فواصل زماني كوتاه انجام شود، چون عامل بيماري زا مي تواند سالها در مواد آلوده زنده بماند.در صورت مشاهده بي اشتهايي، اسهال و ترشح از بيني يا چشم پرنده خانگي خود، فورا او را براي معاينه نزد دامپزشك ببريد.
گرچه پرندگان اساسا حيوانات دوست داشتني هستند، ولي هنگام تماس با آنها حتما مراقب خود باشي

 بیماری لیشمانیوز در مناطق گرمسیری آمریکا، آفریقا، شبه قاره هند و در نواحی نیمه گرمسیری آسیای جنوب غربی و ناحیه مدیترانه آندمیک می باشد. این اختلال شامل گروهی از بیماریها با تظاهرات بالینی و عواقب بهداشتی بسیار متنوع است (از ضایعات بد شکل خودبخود بهبود یابنده در تعداد اندکی از افراد تا اپیدمی های شدید با میزان مرگ و میر بالا) تعداد افراد آلوده در دنیا دوازده میلیون نفر تخمین زده می شود. و ۳۵۰ میلیون نفر در مناطقی زندگی می کنند که احتمال ابتلاء به بیماری وجود دارد. ۳ میلیون نفر از اشکال مختلف بیماری رنج می برند.


تعداد موارد جدید در هر سال ۵/۱ میلیون نفر می باشد که از این تعداد ، پانصد هزار مورد (۰۰۰/۵۰۰) مبتلا به لیشمانیوز احشایی هستند. این تخمین ها مواردی را كه بعلت عدم گزارش بسیاری از موارد جدید بیماری (در مناطق روستایی ) یا عدم الزام گزارش این موارد در بسیاری از کشورهای آندمیک در نظر آورده نمی شوند، نیز بحساب می آورند. لیشمانیوز احشایی اپیدمی های وسیع ایجاد می کند و تعداد بیماران در سالیان مختلف بسیار متنوع است. در طول سال ۱۹۹۱ ، اپیدمی های وسیعی در هندوستان بوقوع پیوست. تعداد بیماران در هند به تنهایی حدود ۰۰۰/۲۵۰ نفر بوده است. از آنجا که میزان کشندگی بیماری در موارد تشخیص داده و درمان شده بین ۵ تا ۱۰ درصد (در سودان تا ۱۴%) و در موارد درمان نشده ۱۰۰% می باشد، تخمین می زنند که لیشمانیوز احشایی ۰۰۰/۷۵ نفر را در سال ۱۹۹۱ به هلاکت رسانده باشد. ابتلاء به لیشمانیوز پوستی از شدت کمتری برخوردار می باشد. ولی در مناطق آندمیک ناراحتی فراوانی را ایجاد می نماید. (حداقل به خاطر جنبه روانی و اجتماعی و ظاهر زننده ای که بیماری ایجاد می کند). اهمیت این مسئله نزد مردم در مناطق آندمیک از آنجا مشخص می شود که در این مناطق به روش قدیمی لیشمانیزاسیون روی می آورند . این روش شامل ایجاد عفونت عمومی و مخاطره آمیز بالیشمانیا به منظور القای ایمنی تمام عمر نسبت به آن و به قیمت بروز یک زخم و ضایعه در مناطقی از بدن است که کمتر در معرض برخورد با عامل بیماری قرار دارند.


اهمیت مراقبت در بیماری لیشمانیوزها :مراقبت این بیماری باتوجه به پیچیدگی اپیدمیولوژیک در حلقه انتقال این بیماری (وجود مخازن و ناقلین گوناگون) از اهمیت بسیار بالایی برخوردار می باشد چه با تجهیز شبکه مراقبتی کارآمد و آگاهی سریع ازوقوع موارد علی الخصوص در نقاط عاری از بیماری میتوان فرصت کافی جهت آگاهی از وضعیت ناقلین ، مخازن ، طبقه بندی نوع بیماری که از الزامات اولیه تعیین راه صحیح مبارزه با بیماری است و همچنین در مورد نوع احشايی درمان به موقع و پیشگیری از مرگ و میر فراوان بیماری نقش موثری در مهار بیماری ایفاء نمود. اساس مراقبت صحیح در مورد هر بیماری تعیین تعاریف مشخص جهت گزارش بیماری به سطوح مختلف می باشد که در صفحات بعد به آن خواهیم پرداخت .

عامل بیماری :
یک انگل تک یاخته ای از جنس لیشمانیا (Leishmania) است که انواع مختلفی دارد. بعضی از آنها در انسان ایجاد بیماریهایی بنام لیشمانیوز می کند. لیشمانیوز جلدی یا سالک بوسیله لیشمانیاتروبیکا (L.Tropica) و لیشمانیا ماژور(L.Major) ایجاد می شود که زخم پوستی خوش خیمی می باشد و در اغلب نقاط ایران دیده می شود.
لیشمانیا دونووانی (L.donovani) با لیشمانیااینفانتوم(L.infantum) عامل بیماری کالاآزار و یا لیشمانیوز احشایی است.
انگل لیشمانیا جزو تک یاخته های تاژک دار است. در بدن میزبان مهره دار از جمله انسان در داخل سلولهای بیگانه خوار بافتها بشکل گرد یا تخم مرغی با اندازه ۴-۲ میکرون رشد و تکثیر پیدا می کند. در میزبان بی مهره یا پشه خاکی که ناقل بیماری است و هم چنین در محیط کشت بشکل انگلی دراز ، دوکی شکل ، متحرک و دارای یک رشته باریک بنام تاژک می باشد. ناقل بیماری :
ناقل بیماری پشه ریزی است بنام پشه خاکی یا فلبوتوموس (phlebotomus) که اندازه آن ۲-۳ میلیمتر و بدن آن پر از مو برنگ زرد مایل به کرم می باشد. پشه خاکی ماده خونخوار است و از خون انسان و بعضی پستانداران تغذیه می کند . پشه خاکی ماده معمولاً هر ۵ روز یکبار خون می خورد در موقع خون خوردن آلوده می شود پس از حدود ۱۰ روز می تواند آلودگی را به میزبان مهره دار دیگر منتقل کند. خونخواری پشه خاکی معمولاً در شب انجام گرفته و روزها را در جای تاریک و مرطوب در زیر زمین و قسمت سایه دار اماکن انسانی یا حیوانی استراحت می کند. طول عمر پشه خاکی بالغ یکماه است که در این مدت یک یا چند بار تخم گذاری انجام می دهد.


تخم ها پس از طی دور ه های مختلف (حدود یکماه و نیم ) به پشه بالغ تبدیل می شوند که می تواند پرواز کند. پشه خاکی انواع زیادی دارد که بعضی از انواع آن ناقل کالا آزار و برخی دیگر ناقل لیشمانیوز جلدی نوع شهری و بعضی ناقل لیشمانیوز جلدی نوع روستایی می باشند.
مخزن انگل:
مخزن انگل در بیماری کالاآزار بر حسب نوع آن فرق می کند در کالاآزار نوع هندی مخزن انسان است که با آلوده شدن توسط نیش پشه خاکی به انسان سالم منتقل می گردد. در نوع مدیترانه ای از جمله کالا آزار ایران سگ و سگ سانان وحشی مانند روباه و شغال مخزن اصلی بیماری هستند و در برخی نقاط مانند آفریقا ، جوندگان مخزن این انگل می باشند. در کالاآزار مدیترانه ای انتقال بیماری توسط پشه خاکی از انسان مبتلا به کالا آزار به انسان سالم امکان پذیر است.
ادامه نوشته

توکسوکاریازیس

توکسوکاریازیس یک بیماری انگلی است این انگل از خانواده کرمهای گرد است این انگل در بسیاری از حیوانات از جمله انسان قادر به ایجاد بیماری است در سگ و گربه دو گونه توکسوکارا کتی و توکسوکارا کنیسس می تواند سبب ایجاد بیماری شود.

یکی از بیماریهای مشترک بین انسان و حیوان خانگی از جمله سگ و گربه ، بیماریهای انگلی می باشد.
در این مقاله به بیماری توکسوکاریازیس که در اثر کرمهای اسکاریس ایجاد می شود پرداخته خواهد شد.
● توکسوکاریازیس چیست؟
توکسوکاریازیس یک بیماری انگلی است این انگل از خانواده کرمهای گرد است این انگل در بسیاری از حیوانات از جمله انسان قادر به ایجاد بیماری است در سگ و گربه دو گونه توکسوکارا کتی و توکسوکارا کنیسس می تواند سبب ایجاد بیماری شود.
توله سگها از طریق بند ناف در دوران جنینی و نیز خوردن شیر مادر پس از تولد آلوده می گردند . اما گربه ها فقط از طریق خوردن شیر مادر آلوده می شوند. این انگل نه تنها در سگ و گربه باعث بیماری می گردد ، بلکه مهاجرت لارو انگل در بدن انسان خصوصاً بچه ها ایجاد بیماری می کند.درایلات متحده تخمین زده می شود که سالانه هزار مورد از آلودگی در انسان مشاهده می شود.
تذکر: اصولاً موارد توکسوکاریازیس در انسان نادر است.
● علائم توکسوکاریازیس چیست؟
دو شکل عمده این بیماری وجود دارد:
۱) فرم چشمی
توکسوکاریازیس می تواند منجربه بیماریهای چشمی گردد که درنهایت موجب کوری می گردد. فرم چشمی زمانی ایجاد می گردد که انسان و یا حیوان تخم انگل را ببلعد تخم انگل در داخل روده باز می شود و تبدیل به لارو می شود این لارو می تواند با مهاجرت به سایر نقاط بدن از جمله چشم سبب بروز مشکلاتی برای چشم شود که در نهایت منجر به التهاب و زخم شبکیه شود.هر ساله حدود هفتصد نفر از کودکان مبتلا به فرم چشمی توکسوکاریازیس بینایی خود را از دست می دهند.
۲) فرم احشایی
آلودگی شدید ومرتبط با توکسوکاریازیس اگرچه به ندرت اتفاق می افتد ، اما می تواند منجر به ایجاد فرم احشایی توکسوکاریازیس شود . پس از اینکه تخم توکسوکاریازیس توسط انسان بلعیده شود در داخل روده به لارو تبدیل می شود. این لاروها در داخل بدن شروع به مهاجرت می کنند تا اینکه خود به خود بمیرند. این امر ممکن است چندین سال به طول بیانجامد. ارگانهایی که بیشتر درگیر می شوند ، شامل: مغز ، کبد ، ریه یا چشم می باشند.
علائم بیماری شامل: تب ، سر درد ، سرفه ، درد یا ناراحتی معده ، آسم یا پنومونی می باشد. در بیشتر موارد آلودگی به توکسوکاریازیس خیلی جدی نیست و بیشتر افراد خصوصاً افراد بالغی که به تعداد کمی لارو انگل آلوده شده اند ، علائم خاصی را نشان نمی دهد. موارد بسیار شدید اغلب نادر است ، اما بیشتر در بچه هایی که در مناطق آلوده شده با مدفوع سگ یا گربه بازی می کنند دیده می شود.
● توکسوکاریازیس چگونه منتشر می شود؟
متداول ترین انگل که در انسان خطرساز می باشد توکسوکاراکانیس می باشد.
اگر چه مواردی از توکسوکاریازیس گربه ای نیز در انسان دیده می شود ، اما به دلیل عادت رفتاری گربه در دفع مدفوع ، موارد آن نادر است. انگل از طریق بند ناف یا شیر مادر به توله ها منتقل می شود. لاروها به سرعت در روده توله سگها ، بالغ می شود. وقتی توله سگها به سن سه یا چهار هفتگی می رسند شروع به دفع تعداد زیادی تخم انگل می کنند که از طریق مدفوعشان موجب آلودگی محیط می گردند. تخمها به سرعت تبدیل به لارو عفونی می گردند.
● چگونگی آلودگی به توکسوکاریازیس؟
شما و فرزندانتان می توانید در صورت بلع ناگهانی تخمهای عفونی توکسوکاریازیس که در خاک یا سایر سطوح آلوده وجود دارند (حتی اگر سگ یا گربه هم نداشته باشید) آلوده شوید. تخم این انگل می تواند تا دو سال یا بیشتر در خاک زنده بماند.
● راه تشخیص آلودگی به توکسوکاریازیس؟
در صورت احتمال آلودگی به توکسوکاریازیس با پزشکتان در مورد احتمال آلودگی صحبت کنید. در صورت بروز علائم ، انجام آزمایشات خاص جهت تشخیص آلودگی ضروری است.
● درمان توکسوکاریازیس:
فرم احشایی آلودگی ، با داروهای ضد انگل که معمولاً همراه با داروهای ضد التهاب داده می شوند درمان می گردد. درمان فرم چشمی مشکل تر است و معمولاً تلاش می شود تا از پیشرفت جراحت چشم جلوگیری شود.
● چه کسانی بیشتر در معرض توکسوکاریازیس قرار دارند؟
بچه های کوچک ، صاحبان سگ و گربه بیشتر در معرض ابتلا هستند. بچه های کوچک به دلیل اینکه چهار دست و پا راه میروند و مرتب دستشان را در دهان خود می کنند بیشتر در معرض خطر هستند.
● راههای پیشگیری از توکسوکاریازیس چیست؟
۱) جهت اطمینان از نداشتن آلودگی توله ها سعی نمایید توله هایی خریداری نمایید که مادرانشان طی دوران بارداری بطور کامل تحت درمان ضد انگلی قرار گرفته اند. ضمناً توله ها را بطور منظم از سن دو هفتگی هرسه هفته طبق توصیه دکتر دامپزشک مورد درمان ضد انگلی قرار دهید.
۲) دستهایتان را پس از بازی با حیوان خانگی (تازه خریداری شده و بطور کامل خودتان درمان انگلی را انجام ندادید) یا فعالیت در خارج از خانه بخصوص قبل از خوردن غذا بخوبی با صابون شستشو دهید.
۳) به بچه هایتان بیاموزید همیشه دستها یشان را بعد از بازی کردن با سگ یا گربه و بعد از بازی کردن در خارج از خانه شستشو دهند.
۴) به بچه ها اجازه ندهید در مکانهایی که بوسیله مدفوع حیوانات خانگی یا سایر حیوانات آلوده شده است بازی کنند.
۵) هرگز بچه های کوچک را با سگها تنها نگذارید مگر اینکه سن سگ بیش از شش ماه باشد ضمناً مانع از این شوید که نوزادتان چهار دست و پا روی زمین حرکت کند.
۶) دور محل بازی کودکان را محصور نمایید تا مانع ورود سگها به آن شوید.
۷) تا حدی که امکان دارد از تماس نوزادان با توله سگها و بچه گربه ها قبل از تکمیل برنامه ضد انگلی آنها جلوگیری نمایید.
۸) هرگز بچه های کوچک را مقابل درب ورودی ساختمانهای عمومی روی زمین نگذارید.
۹) فوراً پس از مدفوع کردن سگ محل آن را تمیز نمایید و پس از جمع آوری مدفوع آنرا بطور دقیق و کامل معدوم نمایید. حداقل هفته ای یکبار محل زندگی حیوانات خانگی را تمیز نمایید و سرانجام اینکه دقت نمایید تا سگتان در محلهای عمومی مدفوع نکند.

سالك‌

ليشمانيوز جلدي‌ يا سالك‌ عفونت‌ناشي‌ از انگل‌ ليشمانياست‌ با يك‌ ندول‌كوچك‌ شروع‌ و اغلب‌ زخمي‌ مي‌شود.اين‌ بيماري‌ در بسياري‌ از كشورهاي‌گرمسير به‌ صورت‌ بومي‌ ديده‌ مي‌شود.شايعترين‌ محل‌ ضايعات‌ در نواحي‌ بازبدن‌ بخصوص‌ صورت‌ است‌.
بيماري‌ سالك‌ در بسياري‌ ازكشورهاي‌ مناطق‌ حاره‌ و تحت‌ حاره‌شيوع‌ دارد و بيماري‌ در نقاط مختلف‌آسيا نظير چين‌، سوريه‌، عربستان‌،عراق‌، ايران‌، فلسطين‌ ،قفقاز و جنوب‌شرقي‌ روسيه‌، پاكستان‌، افغانستان‌ وهند شايع‌ است‌. همچنين‌ از كشورهاي‌اطراف‌ مديترانه‌ و كشورهاي‌ آفريقايي‌موارد متعددي‌ از بيماري‌ گزارش‌مي‌گردد.


از كانونهاي‌ مهم‌ بيماري‌ در ايران‌نواحي‌ مرزي‌ در مرز تركمنستان‌، ناحيه‌سرخس‌، لطف‌ آباد،تركمن‌ صحرا،منطقه‌ اسفراين‌ در استان‌ خراسان‌،خوزستان‌، قم‌، كاشان‌، طبس‌ وبخصوص‌ مهمترين‌ كانون‌ اصفهان‌ آن‌هم‌ در ناحيه‌ شرق‌، شمال‌ (شهرستان‌برخوار و ميمه‌)، شمال‌ شرق‌(شهرستانهاي‌ اردستان‌، نطنز، آران‌ وبيدگل‌ و كاشان‌) مي‌باشد كه‌ از مناطق‌بومي‌ كشور است‌.


ليشمانيوز جلدي‌ بر دو نوع‌است‌:


۱ - شهري‌ يا خشك‌:(Anthroponotic) در اين‌ نوع‌مخزن‌ بيماري‌ انسان‌ است‌ ولي‌ سگ‌هم‌ بطور اتفاقي‌ به‌ بيماري‌ مبتلامي‌شود.
۲ - روستايي‌ يا مرطوب‌:(Zoonotic) در اين‌ نوع‌ مخزن‌بيماري‌ عمدتا جوندگان‌ مي‌باشند. ناقل‌بيماري‌ پشه‌ خاكي‌ ماده‌ مي‌باشد كه‌هنگام‌ غروب‌ خونخواري‌ مي‌كند.
بطور كلي‌ سالك‌ بوسيله‌ انواع‌پشه‌ خاكي‌هاي‌ آلوده‌ به‌ سه‌طريق‌ زير به‌ وجود مي‌آيد:
۱ - انسان‌ به‌ انسان‌(بنابراين‌ بهتر است‌براي‌ جلوگيري‌ از انتشار آلودگي‌توسط ناقل‌ روي‌ زخم‌ سالكي‌ پوشيده‌شود).
۲ - حيوان‌ به‌ حيوان‌
۳ - حيوان‌ به‌ انسان‌ يا انسان‌ به‌ حيوان‌.
تظاهرات‌ باليني‌ و اشكال‌ مختلف‌بيماري‌ عبارتند از:
۱ - شكل‌ خشك‌ يا نوع‌ شهري‌: اين‌شكل‌ از بيماري‌ چهار مرحله‌ متفاوت‌را طي‌ مي‌كند. دوره‌ نهفتگي‌ ۲ تا ۸ ماه‌است‌، پس‌ از گذشت‌ اين‌ دوران‌ درمحل‌ گزش‌ پشه‌ پاپول‌ سرخ‌ رنگي‌ظاهر مي‌شود كه‌ ۳ تا ۴ ميليمتر قطردارد و نرم‌ و بي‌ درد است‌ و بر اثر فشارمحو نمي‌شود و گاه‌ خارش‌ مختصري‌دارد; سپس‌ پاپول‌ فعال‌ مي‌شود وشروع‌ به‌ رشد مي‌كند و كم‌ كم‌ بر اثرتجمع‌ سلولها در آن‌ نقطه‌ ضايعه‌ سفت‌مي‌شود و به‌ نظر مي‌رسد به‌ بافتهاي‌زيرين‌ چسبيده‌ است‌. بازشدن‌ زخم‌ به‌احتمال‌ زياد بر اثر عوامل‌ خارجي‌ مثل‌ضربه‌ است‌. زخم‌ حدودي‌ مشخص‌ وحاشيه‌ نامنظم‌ و برجسته‌ دارد كه‌ روي‌آن‌ را دلمه‌اي‌ قهوه‌اي‌ رنگ‌ پوشانده‌است‌. پس‌ از گذشت‌ ۶ تا ۱۲ ماه‌ و گاه‌بيشتر ضايعه‌ كاملا بهبود مي‌يابد و اثرآن‌ بصورت‌ جوشگاهي‌ فرو رفته‌ باحدودي‌ كاملا مشخص‌ و حاشيه‌ نامنظم‌باقي‌ مي‌ماند. تعداد زخم‌ معمولا كم‌ وگاه‌ منفرد است‌.
۲ - شكل‌ مرطوب‌ يا نوع‌ روستايي‌: دراين‌ شكل‌ پس‌ از طي‌ دوره‌ نهفتگي‌(چند هفته‌ تا چند ماه‌) ضايعه‌ بصورت‌جوش‌ همراه‌ با التهاب‌ حاد ظاهرمي‌شود. زخمي‌ شدن‌ آن‌ در عرض‌ ۱۰روز تا ۲ هفته‌ پس‌ از شروع‌ اتفاق‌مي‌افتد. زخم‌ به‌ سرعت‌ بزرگ‌ و دورآن‌ پرخون‌ مي‌شود. زخم‌ نسبتا زود ازبافت‌ گرانولوماتوز (۱) پر مي‌شود.جوش‌ خوردن‌ زخم‌ از وسط و اطراف‌همزمان‌ اتفاق‌ مي‌افتد و بطور معمول‌در مدت‌ ۴ تا ۶ ماه‌ از شروع‌، زخم‌بكلي‌ خوب‌ مي‌شود. تعداد زخم‌هامتعدد و معمولا بيش‌ از يكي‌ است‌.


۳ - شكل‌ سقط شونده‌: اين‌ شكل‌معمولا بصورت‌ توبركول‌ كوچكي‌ كه‌رنگ‌ سرخ‌ دارد شروع‌ مي‌شود، ولي‌رشد چنداني‌ ندارد; روي‌ آن‌ پوسته‌پوسته‌ مي‌شود و گاه‌ زخم‌ كوچكي‌ ايجادمي‌كند كه‌ به‌ سرعت‌ بهبود مي‌يابد وجوشگاه‌ كوچكي‌ باقي‌ مي‌گذارد و گاهي‌نيز توبركول‌ بدون‌ ايجاد زخم‌ بهبودمي‌يابد. تمام‌ دوره‌ عارضه‌ حدود ۵ ماه‌بيشتر طول‌ نمي‌كشد.
۴ - اشكال‌ غير معمول‌: مواردي‌ ازاشكال‌ باليني‌ سالك‌ بصورت‌ غيرمعمول‌ نظير زرد زخمي‌، اگزمايي‌،زگيلي‌، توموري‌ و اسپوروتريكوئيدي‌بروز مي‌كند.
۵ - نوع‌ مزمن‌: در اين‌ شكل‌ دوره‌بيماري‌ پس‌ از گذشت‌ مرحله‌ حاد به‌طور مزمن‌ براي‌ ماهها و سالها ادامه‌مي‌يابد. علت‌ پيدايش‌ اين‌ شكل‌بدرستي‌ روشن‌ نيست‌ و به‌ نظر مي‌رسدمصونيتي‌ كه‌ لازم‌ است‌ به‌ وجود آيد تاضايعه‌ اوليه‌ بهبود يابد در اين‌ بيماران‌اتفاق‌ نمي‌افتد.
۶ - شكل‌ عود كننده‌: حدود ۷ تا ۱۰درصد از بيماران‌ مبتلا به‌ سالك‌ پس‌ ازگذراندن‌ دوره‌ حاد بهبود كامل‌نمي‌يابند و عارضه‌ آنان‌ تبديل‌ به‌شكلي‌ از بيماري‌ مي‌شود كه‌ به‌ آن‌شكل‌ عودكننده‌ (توبركولوئيد يالوپوئيد) مي‌گويند. در اين‌ بيماران‌ نيزمانند سالك‌ حاد بيماري‌ با يك‌ پاپول‌قرمز رنگ‌ ظاهر مي‌شود كه‌ تبديل‌ به‌زخم‌ و سرانجام‌ جوشگاه‌ مي‌شود. اين‌جوشگاه‌ بيشتر در روي‌ صورت‌ و شبيه‌ديگر جوشگاههاي‌ ناشي‌ از سالك‌فررفته‌ با حاشيه‌ مشخص‌ و نامنظم‌است‌. دانه‌هاي‌ ريز قهوه‌اي‌ و زردرنگي‌ در سطح‌ جوشگاه‌ و اطراف‌ آن‌ظاهر مي‌شود كه‌ با فشار لام‌ شبيه‌دانه‌هاي‌ ژله‌ سيب‌ مي‌گردند و در سل‌پوستي‌ نيز شايع‌ است‌.
تشخيص‌ قطعي‌ بيماري‌ با يافتن‌ اشكال‌مختلف‌ انگل‌ در نمونه‌هاي‌ باليني‌ زخم‌(مواد آسپيره‌ يا بيوپسي‌) داده‌ مي‌شود.مواد آسپيره‌ يا بيوپسي‌ مي‌تواند ازكناره‌ داخلي‌ يا حاشيه‌ داخلي‌ زخم‌برداشت‌ شود. اين‌ مواد را مي‌توان‌ روي‌لام‌ گذاشت‌ تا خشك‌ و براي‌ جستجوي‌ميكروسكوپي‌ آماده‌ شود. علاوه‌ بر اين‌روش‌، از روشهاي‌ مختلف‌آزمايشگاهي‌ ديگر نظير كشت‌ ،تلقيح‌به‌ حيوان‌ آزمايشگاهي‌، آزمون‌ليشمانين‌ و… نيز مي‌توان‌ استفاده‌ كرد.اين‌ بمياري‌ قابل‌ درمان‌ مي‌باشد وداروهاي‌ مؤثري‌ براي‌ درمان‌ آن‌وجوددارد كه‌ با نظر پزشك‌ معالج‌تجويز مي‌شود.


پيشگيري‌ :
۱ - اسپري‌ حشره‌ كش‌هاي‌ ابقايي‌ و به‌كاربردن‌ مواد دوركننده‌ روي‌ پوست‌:شايان‌ ذكر است‌ اسپري‌ كردن‌ يك‌اقدام‌ كنترل‌ مؤثر براي‌ ليشمانيوزپوستي‌ شهري‌ است‌ ولي‌ براي‌ نوع‌روستايي‌ غيرمعمول‌ است‌.
۲ - مبارزه‌ با مخزن‌ بيماري‌: در نوع‌شهري‌ اتلاف‌ سگ‌هاي‌ ولگرد، حذف‌محيطهاي‌ مساعد زندگي‌ و تكثير آنهاو همچنين‌ پوشيدن‌ زخم‌ سالكي‌ براي‌جلوگيري‌ از آلوده‌ شدن‌ پشه‌هاي‌ ناقل‌لازم‌ است‌.


در نوع‌ روستايي‌ مبارزه‌ با جوندگان‌ ازطريق‌ طعمه‌ گذاري‌ و لانه‌ كوبي‌ ،دفع‌صحيح‌ زباله‌ و حذف‌ زمينه‌هاي‌ مساعدرشد و تكثير جوندگان‌ مؤثر خواهدبود.


۳ - مبارزه‌ با ناقل‌ بيماري‌: تأمين‌بهداشت‌ محيط، حذف‌ مناطق‌ رشد وتكثير پشه‌ مانند محل‌هاي‌ تجمع‌ زباله‌،نخاله‌هاي‌ ساختماني‌ و كودحيواني‌،ساختمانهاي‌ نيمه‌ كاره‌ و تسطيح‌ وبهسازي‌ حوالي‌ مناطق‌ مسكوني‌ ازاولويت‌ ويژه‌اي‌ برخوردار است‌.سمپاشي‌ از اقدامات‌ نهايي‌ است‌ كه‌ درصورت‌ لزوم‌ آن‌ هم‌ در نوع‌ شهري‌مي‌تواند مورد استفاده‌ قرار گيرد. البته‌به‌ لحاظ خطر بروز انواع‌ مقاوم‌ نسبت‌به‌ سم‌، عوارض‌ زيست‌ محيطي‌ آن‌ واحتمال‌ مهاجرت‌ ناقل‌ به‌ مناطق‌ مجاورو جديد سمپاشي‌ از كمترين‌ اولويت‌برخوردار است‌.
با توجه‌ به‌ اينكه‌ در نوع‌ روستايي‌ محل‌رشد و تكثير پشه‌ها عمدتا در لانه‌جوندگان‌ مي‌باشد و معمولا افراد درهنگام‌ غروب‌ در خارج‌ از اماكن‌ موردگزش‌ قرار مي‌گيرند سمپاشي‌ كمترين‌تأثير را در كنترل‌ ناقل‌ خواهد داشت‌.
۴ - حفاظت‌ فردي‌: از مهمترين‌بخش‌هاي‌ پيشگيري‌ آموزش‌ مردم‌جهت‌ حفاظت‌ خود از گزش‌ پشه‌ ناقل‌مي‌باشد. نصب‌ توري‌ پنجره‌، استفاده‌ ازپشه‌ بندهاي‌ آغشته‌ به‌ سم‌ (دلتامترين‌)،خودداري‌ از انباشتن‌ زباله‌ و كودحيواني‌ در مناطق‌ مسكوني‌، بهسازي‌اماكن‌، رعايت‌ فاصله‌ مناسب‌ زندگي‌انسان‌ و دام‌، پوشاندن‌ زخم‌ و تميزنگهداشتن‌ آن‌، شناسايي‌ و درمان‌مبتلايان‌ به‌ سالك‌ به‌ منظور كاهش‌مخازن‌ انگلي‌، تخريب‌ اماكن‌ متروكه‌،كنترل‌ كودكان‌ جهت‌ بازي‌ در مكانهاي‌آلوده‌ در ساعات‌ عصر و غروب‌ آفتاب‌و رعايت‌ احتياط در موقع‌ كشاورزي‌در ساعت‌ خاصي‌ از روز همگي‌ ازنكات‌ مهمي‌ هستند كه‌ بايد در آموزش‌روشهاي‌ پيشگيري‌ مورد توجه‌ قرارگيرند.
توليد واكسن‌ نيز در كشور ایران در دست‌تحقيق‌ و تجربه‌ مي‌باشد كه‌ تا كنون‌واكسن‌ مناسب‌ قابل‌ استفاده‌ براي‌ عموم‌توليد نگرديده‌ است‌.

سوالهایی كه در مورد بیماری تب مالت پرسيده ميشود

عنوان ترجمه : سوالهایی كه در مورد بیماری تب مالت پرسيده ميشود

نام مترجم  : ایمان بهروزفر

بروسلوز يا تب مالت

سؤالهايي كه غالباً پرسيده مي‌شود.

1- تب مالت چيست؟

2- تب مالت معمولاً چگونه است؟

3- تب مالت معمولاً در كجا يافت مي‌شود؟

4- تب مالت چگونه به انسان انتقال داده مي‌شود و چه كسي احتمال ابتلا به آن را دارد؟

5- آيا تب مالت از شخصي به شخص ديگر انتقال داده مي‌شود؟

6- آيا راهي براي جلوگيري از مبتلا نشدن به آن وجود دارد؟

7- تشخيص داده شده كه سگ من به اين بيماري مبتلا است، آيا خطري براي من وجود دارد؟

8- تب مالت چگونه قابل تشخيص است؟

9- آيا درماني براي تب مالت وجود دارد؟

10- من يك دامپزشك هستم، هنگامي كه گاوي را واكسيناسيون مي‌كردم واكسني به طور تصادفي به بدنم فرو رفته (REV-1 ، B-19 or RB-51) چه كاري لزوم دارد كه انجام دهم؟

 1و2- تب مالت چيست و معمولا چگونه است؟

تب مالت بيماري واگيرداري است كه عامل ابتلاء به آن يك دسته از باكتريهاي بروسلا است. اين دسته از باكتريها در ميان حيوانات هستند و آنها عامل بيماريهاي بسيار متفاوت در مهره‌داران هستند. تب مالت به طور متفاوتي گوسفند، گاو، آهو، گوزن، خوك، سگها و چندين حيوان ديگر را مبتلا مي‌كند. انسانها به وسيله ارتباط و تماس با حيوانات يا توليدات حيواني كه به وسيله اين باكتريها آلوده شدند، مبتلا مي‌شوند. تب مالت در انسان مي‌تواند مسبب يك سري علائم بيماري مانند: آنفولانزا كه مي‌تواند همراه با تب، عرق كردن، سر درد، كمردرد و ضعف فيزيكي باشد. ممكن است اثر روي قلب يا سيستمهاي عصبي مركزي بگذارد. تب مالت شامل علائمي مثل تبهاي مكرر، درد مفاصل و خستگي كه به طور طولاني مدت ظاهر مي‌شوند است. در ايالت متحده جايي كه سالانه 100 تا 200 مورد اتفاق مي‌افتد تب مالت زياد شايع نيست. اما تب مالت مي‌تواند در كشورهايي كه بيماري حيوانات تحت كنترل نمي‌باشد يا برنامه‌اي جهت كاهش بيماري ندارند زياد شايع باشد.

 3- معمولاً تب مالت در كجا يافت مي‌شود؟

اگر چه در سراسر جهان وجود دارد و اين بيشتر در كشورهايي وجود دارد كه استانداردها و سلامت عمومي مؤثر و برنامه‌اي براي سلامت حيوان خانگي ندارد اتفاق مي‌افتد. نواحي حوضه مديترانه شامل (پرتقال، اسپانيا، جنوب فرانسه، ايتاليا، يونان، تركيه، آفريقاي شمالي) آمريكاي جنوبي و مركزي، اروپاي شرقي، آسيا، آفريقا، كارائيبي و خاورميانه در معرض بالاي خطر ابتلا به اين بيماري هستند. در اين نواحي كه پنيرهاي پاستوريزه نشده وجود دارد و معمولاً «پنير محلي» ناميده مي‌شوند، خطر مبتلا شدن براي گردشگران وجود دارد.

4- تب مالت چگونه به انسان منتقل مي‌شود و چه كسي خطر ابتلا به آن را دارد؟

به طور كامل بشر از سه راه مبتلا مي‌شود: خوردن و آشاميدن چيزهايي كه به وسيله تب مالت مي‌شوند، استنشاق يا از طريق زخم روي پوست باكتري‌ها وارد بدن مي‌شوند. شايع‌ترين راه ابتلا به اين بيماري به وسيله خوردن و يا آشاميدن توليدات شيري آلوده است. هنگامي كه گوسفند، بز، گاو و يا شترها مبتلا هستند، شيرشان به وسيله باكتري‌ها آلوده است. اگر شير پاستوريزه نشده باشد، اين باكتريها مي‌توانند آن شخصي را آلوده كند و يا بيماري را انتقال دهند كه شير يا پنير درست شده از اين را بخورد. استنشاق در محل يك راه معمول يا شايع مبتلا شدن نيست اما مي‌تواند خطر بزرگي براي مردم در نوع كارشان باشد. مانند كساني كه در آزمايشگاه كار مي‌كنند. غالباً استنشاق براي كارگرهاي كشتارگاه درصد مهمي از مبتلايان را دارد. آلودگي زخم‌هاي پوستي ممكن است مسئله‌اي براي اشخاص يا شخصي كه در كشتارگاه‌ها يا كارخانه بسته‌بندي گوشت يا دامپزشكان داشته باشد.

تميز كردن گوشت آهو، گوزن، موس (نوعي گوزن) يا خوك وحشي كشته شده، ممكن است به وسيله زخم پوست يا خوردن باكتريها مبتلا شوند.

5- آيا تب مالت از شخصي به شخص ديگر مي‌تواند انتقال داده شود؟

انتقال اين بيماري از شخصي به شخص ديگر بي‌نهايت كم است. (از طريق تماس شخص با شخص) مادراني كه بچه شير مي‌دهند ممكن است به نوزادشان اين بيماري منتقل شود. انتقال از طريق رابطه جنسي هم گزارش داده شده است. اگر نوزاد يا شخص در خطر براي تب مالت معالجه شوند، خطر مبتلا شدن براي هر دو از طريق رابطه جنسي و يا شير دادن بچه در 3 روز كاهش پيدا مي‌كند. اگر چه غير معمول است اما انتقال ممكنه از طريق آلودگي دستمال كاغذي و … هم صورت مي‌گيرد.

 6- آيا راهي براي پيشگيري انتقال اين بيماري وجود دارد؟

بله. در هنگام مسافرت بايد از خوردن شير، پنير يا بستني غير پاستوريزه خودداري كنيد. از خوردن محصولات لبني كه به پاستوريزه نبودن آن اطمينان داريد، بپرهيزيد. شكارچيان و دامداران در هنگام دست زدن و تماس روده و جگر حيوان بايد از دستكش‌هاي لاستيكي استفاده كنند. در حال حاضر واكسني براي انسان وجود ندارد.

7- تشخيص داده شده كه سگ من تب مالت دارد آيا خطري براي من وجود دارد؟

B.Canis يكي از عواملي است كه مي‌تواند سگها را مبتلا كند. عوامل اين بيماري به انسان منتقل مي‌شود. اما بيماري اكثر سگهاي مبتلا شده، اثري روي انسان ندارد. اگر چه دامپزشكاني كه با خون حيوانات آلوده سر و كار دارند در معرض خطر ابتلا هستند. ماكيان حيوانات خانگي براي آلودگي در خطر نيستند و اين تا حدودي درست است. زيرا بعيد هست كه آنها با خون يا نطفه سگ تماس پيدا كنند. ممكن است باكتريها با چند روز معالجه از بدن حيوان از بين بروند. البته امكان آلودگي مجدد هست و بدن حيوان ممكن است چندين هفته اين عفونت را در بدن داشته باشد. شخص‌هاي مصون (بيماران سرطاني، اشخاص آلوده به ايدز يا بيمارن پيوندي) نبايد سگ‌هايي را كه با B.Canis آلوده هستند را لمس كنند.

8- تب مالت چگونه تشخيص داده مي‌شود؟

تب مالت به وسيله يافتن عامل بيماري (نمونه‌گيري از خون يا مغز استخوان) در آزمايشگاه‌ها تشخيص داده مي‌شود. همچنين آزمايش خون ميتواند پادتنهايي ساخته شده در برابر باكتريها را نشان دهد. اگر اين شيوه استفاده شود، دو نمونه خون در عرض دو هفته به طور جداگانه بايد گرفته شود.

9- آيا درماني براي تب مالت وجود دارد؟

بله، درمان مي‌تواند سخت شود. دكتر مي‌تواند آنتي بيوتيك‌هايي مؤثر تجويز كند. doxycycline و rifampin دو دارويي هستند كه در عرض 2 هفته استفاده مي‌شوند و از دوباره آبوده شدن جلوگيري مي‌كنند. بستگي به زمان معالجه و شدت بيماري كه ممكن است بهبودي چند هفته تا چند ماه صورت گيرد. مرگ و  میر از اين طريق تا 20% است و معمولاً با ترشحاتي همراه است.

10- من يك دامپزشك هستم، هنگامي كه گاوي را واكسيناسيون مي‌كردم واكسني به طور تصادفي به بدنم فرو رفته (REV-1 ، B-19 or RB-51) چه كاري لزوم دارد كه انجام دهم؟

واكسنهاي مؤثري وجود دارد و B-19 هست كه شناسايي شده و علت بيماري در بشر است. اگر چه ما اطلاعات كمي در مورد واكسن‌هاي ديگر داريم ولي همه نظريه‌ها يكي هستند. براي پادتن‌ها نمونه خون بايد گرفته شود. ما پيشنهاد مي‌كنيم كه براي سه هفته آنتي بيوتيك Rifampin و Doxycycline براي B-19 و REV1 و تنها (Doxycycline براي RB-51) را استفاده كنيد. در موقع مقرر مي‌توانيد دوباره چك كنيد و خون دوم را بگيريد. (نمونه بايد در دو هفته گرفته شود ). نظريه‌هاي مشابه شامل اسپري واكسن در چشم (در اين مورد 6 هفته معالجه) يا پاشيدن واكسن روي ناحيه از پوست كه داراي زخم مي‌باشد.

منبع ترجمه :

http://www.cdc.gov/ncidod/diseaseinfo/brucellosis_g.htm